O‘zbekistonda kriptoaktivlarning rasmiy aylanmasi o‘tgan yilda 2 milliard dollardan oshdi
O‘zbekistonning rasmiy kriptoaktiv aylanmasi 2025-yil yakunlariga ko‘ra $2 milliarddan oshdi. Bu haqda 18-mart kuni Istiqbolli loyihalar milliy agentligi (ILMA) rahbarining birinchi o‘rinbosari Vyacheslav Pak Kursiv Uzbekistan savoliga javob berish chog‘ida ma’lum qildi. Taqqoslash uchun, 2023-yilda bu ko‘rsatkich $1 milliardni tashkil etgan bo‘lib, bu qonuniy bozorining ikki baravar o‘sganini ko‘rsatadi.
«2025-yil yakunlariga ko‘ra, rasmiy ravishda kriptoaktiv aylanmasi $2 milliarddan oshdi», – dedi u.
«Noqonuniy hudud» nazorati
Nazorat organi vakili bozorning faol o‘sishi nazorat choralari kuchaytirilishi bilan birga kechayotganini ta’kidladi. O‘tgan yil davomida ILMA 3 mingdan ortiq resursni bloklashga yo‘naltirdi. Ushbu ro‘yxatga noqonuniy kripto-platformalar, marketpleyslar, qimor maydonchalari va onlayn kazinolar kiritildi.
«Biz vaziyatni har kuni nazorat qilamiz. O‘tgan yil davomida bir nechta yirik xorijiy platformalar jarimaga tortildi. Ular qonunbuzarlikni tan olib, jarimani to‘lashdi», – deya ta’kidladi Pak. Qo‘shimchasiga aniqlangan moliyaviy piramidalar va platformalar haqidagi ma’lumotlar tezkor tarzda huquqni muhofaza qiluvchi organlarga yetkazilishini bildirdi.
Bozor raqamlarda: ILMA ma’lumotlari
Eslatib o‘tamiz, O‘zbekistonda kriptoaktivlar bilan bitimlar faqatgina regulyator tomonidan litsenziya olgan platformalarda amalga oshirilishi mumkin.
Konferensiyada taqdim etilgan infografikaga ko‘ra, 2026-yil boshida mamlakatda kripto bozorining professional ishtirokchilari uchun to‘liq ekotizim shakllantirilgan.
Infratuzilma: Rasmiy ma’lumotlarga ko‘ra, mamlakatda jami 21 xizmat provayderi faoliyat yuritadi, ulardan 3 tasi kriptobirjalar, 12 tasi kriptodo‘konlar va 6 tasi kriptodepozitariylardir.
Foydalanuvchilar: Mijozlar soni 663 691 nafarni tashkil etadi. Ularning asosiy qismi – 661 850 nafari O‘zbekiston rezidentlari bo‘lsa, qolgan 1 841 nafari norezidentlardir.
Tokenlar chiqarilishi: Ikkita ro‘yxatdan o‘tgan emittent mavjud bo‘lib, ular 21 milliondan ortiq token chiqarishgan. Shulardan deyarli 17 millioni ta’minlangan tokenlar hisoblanadi.
Budjet daromadlari
Kriptoaktivlar sohasining rasmiylashtirilishi Davlat budjetiga ham ijobiy ta’sir ko‘rsatdi. 2022 – 2025-yillar davomida budjetga tushumlar quyidagicha bo‘lgan:
- 28,02 mlrd so‘m – xizmat provayderlaridan oylik yig‘imlar;
- 79,05 mlrd so‘m – davlat boji to‘lovlari.
Agentlik vakillari ta’kidlaganidek, noqonuniy ishtirokchilarni aniqlash ishlari hozirgi vaqtda davom etmoqda va regulyatorning asosiy e’tibori fuqarolarni raqamli sohadagi firibgarliklardan himoya qilishga qaratilgan.
Avvalroq «Kursiv» nashri O‘zbekistonda ayrim hollarda kriptovalyuta to‘lovlariga ruxsat berilishi mumkinligi haqida yozgandi.
