Kongo Demokratik Respublikasida Ebola qurbonlari 2 325 kishiga yetdi

Kongo Demokratik Respublikasida davom etayotgan Ebola epidemiyasi mamlakat tarixidagi eng halokatli epidemiyaga aylandi. Kasallik oqibatida 2 325 kishi vafot etdi, tasdiqlangan holatlar soni esa 4 945 taga yetdi. BMT ma’lumotiga ko‘ra, mamlakatda hozir Ebola sabab har 30 daqiqada bir kishi hayotdan ko‘z yummoqda.

Kongo DR sog‘liqni saqlash idoralarining so‘nggi ma’lumotlari 2018 – 2020-yillardagi epidemiyaning avvalgi antirekordidan ham oshib ketdi. O‘sha davrda mamlakatda Ebola 2 299 kishining hayotiga zomin bo‘lgan edi. Hozirgi epidemiya esa atigi uch oy ichida bundan ham ko‘proq qurbon keltirdi.

Shu tariqa, Kongo DRdagi hozirgi epidemiya qurbonlar soni bo‘yicha dunyo tarixida ikkinchi o‘ringa chiqdi. Undan faqat 2014 – 2016-yillarda G‘arbiy Afrikada kuzatilgan Ebola epidemiyasi og‘irroq bo‘lgan. O‘sha paytda Gvineya, Liberiya va Syerra-Leoneda 28 616 ta kasallanish holati qayd etilib, 11 310 kishi vafot etgan.

Har ikki bemordan deyarli biri vafot etmoqda

Hozirgi epidemiyada o‘lim darajasi ham keskin oshgan. Iyun oyi boshida tasdiqlangan holatlarning qariyb 20%i o‘lim bilan yakunlangan bo‘lsa, hozir bu ko‘rsatkich 46 foizga yetgan. Bu kasallik tasdiqlangan bemorlarning deyarli har ikkinchisi vafot etayotganini anglatadi.

Mutaxassislar buni virusning birdaniga xavfliroq bo‘lib qolishi bilan emas, balki bemorlarni kech aniqlash, epidemiologik nazoratdagi kamchiliklar va tibbiy yordamga o‘z vaqtida yetib bora olmaslik bilan izohlamoqda. Ayrim bemorlarda Ebola faqat vafotidan keyin aniqlanayotgani ham vaziyatni murakkablashtirmoqda.

Epidemiya qanday boshlandi?

Bu Kongo Demokratik Respublikasida qayd etilgan 17-Ebola epidemiyasi hisoblanadi. Kasallik 15-may kuni rasman e’lon qilingan bo‘lsa-da, JSST ma’lumotlari dastlabki ma’lum bemorda alomatlar aprel oxiridayoq paydo bo‘lganini ko‘rsatadi. Keyingi tahlillar virus aholida rasmiy aniqlanishidan oldin ham tarqalgan bo‘lishi mumkinligini ko‘rsatmoqda.

Epidemiya mamlakat shimoli-sharqidagi Ituri provinsiyasida boshlangan. Keyinchalik infeksiya boshqa hududlarga ham tarqalib, avgust o‘rtalariga kelib oltita provinsiyaga yetib bordi. 13-avgust kuni yangi provinsiyada ham Ebola bilan bog‘liq o‘lim qayd etilgani ma’lum qilingan edi.

Epidemiyaning markazi hamon Ituri bo‘lib qolmoqda. Hududdagi qurolli mojarolar, aholining muntazam ko‘chib yurishi, yo‘llar va tibbiyot infratuzilmasining yomon holati kasallanganlarni aniqlash va ularning aloqalarini kuzatishni qiyinlashtirmoqda.

Ebola nega bu safar bunchalik tez tarqalmoqda?

JSST va boshqa sog‘liqni saqlash mutaxassislari hozirgi epidemiyaning tez tarqalishiga bir nechta omillar bir vaqtda ta’sir qilayotganini qayd etmoqda.

Eng katta muammolardan biri kasallikning dastlabki bosqichda yetarlicha tez aniqlanmaganidir. Reuters ma’lumotiga ko‘ra, ayrim hududlarda infeksiyalarning 80% gacha bo‘lgan qismi ma’lum epidemiologik aloqa zanjirlariga kirmayapti. Bu virusning sog‘liqni saqlash tizimi kuzatuvidan tashqarida ham keng tarqalayotganini anglatadi.

Avvalroq «Kursiv» Ebola epidemiyasi tarixdagi eng halokatli avj olish holatidan ham oshib ketishi mumkinligi haqida yozgan edi.