Xitoy Oy vaqtini aniq o‘lchash va uni Yer vaqtiga sinxronlashtirish uchun dunyodagi birinchi LTE440 (Lunar Time Ephemeris) dasturini ishlab chiqdi. Bu haqda South China Morning Post nashri xabar berdi.
Olimlarning ta’kidlashicha, yangi texnologiya Oydagi voqealarni Yerdagi voqealar bilan aniq sinxronlashtirish imkonini beradi, bu esa ko‘proq kosmik kemalar va sun’iy yo‘ldosh bilan ishlaydigan odamlar uchun imkoniyatlar ochadi.
Oy vaqtini kuzatish dasturi aniq navigatsiya va qo‘nish uchun mo‘ljallangan vositadir.
Kuchsizroq tortishish kuchi tufayli Oydagi soatlar Yerdagiga qaraganda tezroq ishlaydi — kuniga taxminan 56 milliondan bir soniya. Albert Eynshteynning umumiy nisbiylik nazariyasi tomonidan bashorat qilingan bu effekt ahamiyatsiz, ammo vaqt o‘tishi bilan to‘planib boradi, bu esa Yer vaqtining Oy operatsiyalariga bo‘lgan ishonchning kamroq bo‘lishiga olib keladi.
Ushbu muammoni hal qilish uchun Nankindagi Binafsha Tog‘ Observatoriyasi jamoasi Oyning kuchsizroq tortishish kuchini ham, uning kosmosdagi harakatini ham hisobga oladigan model yaratdi, bu Oydagi voqealarni Yerda ishlatiladigan soatlar bilan aniq sinxronlashtirish imkonini beradi.
Garvard astronomi va kosmik tarixchisi Jonatan Makdauellning aytishicha, Oy vaqtini hisobga olish o‘tmishda bo‘lgani kabi, Yer vaqtidan foydalangan holda har bir holat bo‘yicha alohida hal qilinishi mumkin bo‘lgan narsa emas, balki haqiqiy muhandislik muammosiga aylanib bormoqda.
Avvalroq «Kursiv» O‘zbekiston ham fazoga kosmonavt uchirishi haqida yozgandi.
