Oyga qadam qo‘ygan odam, Jon Kennedi va Ingliz parlamenti — kun tarixi
20-yanvar sanasi jahon siyosati, xususan, AQSh prezidentlarining qasamyod qabul qilish an’anasi va parlamentarizm tarixi bilan bog‘liq muhim voqealarni o‘z ichiga oladi. Kursiv Uzbekistan kunning eng muhim voqealarini xronologik tartibda taqdim etadi.
1265-yili Angliyaning Vestminster saroyida graf Simon de Montfort tashabbusi bilan birinchi ingliz parlamenti o‘z ishini boshladi. Bu yig‘ilishda nafaqat zodagonlar va ruhoniylar, balki ritsarlar hamda shahar aholisi vakillari ham ishtirok etgani bilan tarixda qoldi. Ushbu voqea Yevropada zamonaviy parlamentarizm va vakillik demokratiyasi shakllanishidagi dastlabki jiddiy qadamlardan biri hisoblanadi.
1930-yili amerikalik mashhur astronavt va muhandis Bazz Oldrin dunyoga keldi. U 1969-yilda «Apollon-11» missiyasi doirasida Nil Armstrongdan so‘ng Oy yuzasiga qadam qo‘ygan insoniyat tarixidagi ikkinchi odam sifatida nom qozondi. Oldrin kosmonavtika sohasidagi xizmatlari va texnik ishlanmalari uchun ko‘plab nufuzli mukofotlar bilan taqdirlangan.
1961-yilda Jon Fitsjerald Kennedi AQShning 35-prezidenti sifatida qasamyod qabul qildi. U o‘zining tarixiy inauguratsiya nutqida amerikaliklarga qarata mashhur «Mamlakat sizga nima bera olishini emas, siz mamlakatingizga nima bera olishingizni so‘rang», deya murojaat qildi. Kennedi boshqaruv davri «Sovuq urush»ning keskinlashuvi va koinotni o‘rganish poygasi bilan yodda qolgan.
1983-yili braziliyalik futbol afsonasi, «xalq quvonchi» laqabini olgan Garrincha (Manuel Fransisko dos Santos) vafot etdi. Ikki karra Jahon chempioni bo‘lgan bu hujumchi o‘zining betakror driblinglari bilan millionlab muxlislar mehrini qozongan edi. Mutaxassislar uni Pele bilan bir qatorda Braziliya futbol tarixidagi eng buyuk o‘yinchilardan biri deb hisoblaydilar.
1993-yilda dunyo kinosining yorqin yulduzi va insonparvarlik faoli Odri Xepbern hayotdan ko‘z yumdi. «Rim ta’tili» va «Tiffanidagi nonushta» filmlari orqali mashhurlikka erishgan aktrisa umrining so‘nggi yillarini UNICEF elchisi sifatida bolalar huquqlarini himoya qilishga bag‘ishlagan edi. U o‘zining nafis uslubi va xayriya ishlari bilan millionlab insonlar xotirasida qolgan.
2009-yili Barak Obama AQSh tarixidagi 44-prezident hamda ushbu lavozimni egallagan ilk afroamerikalik sifatida qasamyod keltirdi. Uning inauguratsiya marosimi Vashingtonda rekord darajadagi odamlar ishtirokida o‘tdi va dunyo bo‘ylab katta rezonansga sabab bo‘ldi. Obama o‘z prezidentligi davrida tinchlik bo‘yicha Nobel mukofotiga ham sazovor bo‘lgan.
Avvalroq Kursiv Uzbekistan 19-yanvar sanasida sodir bo‘lgan muhim hodisalar haqida xabar bergan edi.
