Smartfonlar bugungi hayotimizning ajralmas qismiga aylangan. Ular yordamida muloqot qilamiz, ishlaymiz, axborot olamiz va hordiq chiqaramiz. Ammo har qanday texnologiya kabi smartfonlar ham vaqt o‘tishi bilan turli nosozliklarga duch keladi. Batareyaning tez tugashi, ekranning ishdan chiqishi, qurilmaning sekinlashishi, aloqa uzilishi yoki xavfsizlik bilan bog‘liq muammolar foydalanuvchilar eng ko‘p uchratadigan holatlar sirasiga kiradi. Ushbu materialda smartfonlarda eng ko‘p uchraydigan muammolar va ularni bartaraf qilishning amaliy yo‘llari bayon etiladi.
Maqoladan quyidagilarni bilib olasiz:
Texnik muammolar
Texnik muammolar smartfonning jismoniy qismlari bilan bog‘liq nosozliklarni anglatadi. Bunday muammolar odatda qurilmadan uzoq muddat foydalanish jarayonida asta-sekin yuzaga chiqadi yoki telefon tushib ketishi kabi holatlar oqibatida to‘satdan paydo bo‘lishi mumkin. Eng keng tarqalgan texnik nosozliklar batareya va ekran bilan bog‘liq bo‘ladi.
Batareya bilan bog‘liq muammolar smartfon egalari orasida eng ko‘p uchraydi. Batareyaning tez zaryadsizlanishi ko‘pincha noto‘g‘ri foydalanish odatlari yoki batareyaning eskirishi bilan izohlanadi. Ekran yorug‘ligini yuqori darajada saqlash, GPS, Wi-Fi va Bluetooth funksiyalarini doimiy yoqib yurish, ko‘plab ilovalarning fon rejimida ishlashi quvvat sarfini keskin oshiradi. Shuningdek, vaqt o‘tishi bilan har qanday batareyaning sig‘imi kamayadi. Natijada smartfon kam ishlatilgan taqdirda ham tez o‘chib qolishi mumkin.
Bunday muammoning asosiy belgisi qurilma quvvatining odatdagidan tez tugashidir. To‘liq zaryadlangan telefon bir necha soat ichida sezilarli darajada quvvat yo‘qotsa yoki foydalanilmayotgan holatda ham zaryadi kamayib boraversa, bu batareya bilan bog‘liq muammo borligidan dalolat beradi. Ayrim hollarda telefonning qizib ketishi ham batareyaning haddan tashqari zo‘riqayotganini ko‘rsatadi.
Tuzatish
Muammoni bartaraf etish uchun, avvalo, quvvat tejamkorligiga e’tibor berish lozim. Ekran yorug‘ligini pasaytirish, keraksiz aloqa modullarini o‘chirib qo‘yish va energiya tejash rejimini yoqish batareya ishlash vaqtini uzaytiradi. Sozlamalar orqali qaysi ilovalar ko‘proq quvvat sarflayotganini aniqlab, ulardan foydalanishni cheklash ham foydali. Agar batareya ishlash muddati keskin qisqargan bo‘lsa va oddiy choralar yordam bermasa, uni yangisiga almashtirish maqsadga muvofiq bo‘ladi.
Ko‘p hollarda batareya almashtirilgach, telefonning kundalik ishlash muddati sezilarli darajada yaxshilanadi. Mutaxassislar smartfon batareyasi normal sharoitda bir necha yil xizmat qilishi kerakligini ta’kidlaydi. Agar muammo bartaraf etilmasa, rasmiy servis markaziga murojaat qilish tavsiya etiladi.
Ekran muammolari
Smartfon ekranida paydo bo‘ladigan nosozliklar texnik muammolarning eng ko‘p uchraydigan va eng ko‘zga tashlanadigan turlaridan hisoblanadi. Ekran shikastlanishi qurilmadan foydalanishni sezilarli darajada qiyinlashtiradi va ko‘pincha foydalanuvchini ta’mirlashga murojaat qilishga majbur qiladi. Bunday muammolar jismoniy zararlanish yoki ayrim hollarda dasturiy nosozliklar oqibatida yuzaga keladi.
Ekran bilan bog‘liq muammolarning eng asosiy sababi jismoniy shikastlanishdir. Telefon yiqilib tushganda yoki qattiq zarbaga uchraganda ekran oynasi yorilishi, ichki displey matritsasi ishdan chiqishi mumkin. Natijada ekranda yoriqlar paydo bo‘ladi, tasvir to‘liq yoki qisman ko‘rinmay qoladi. Uzoq muddat foydalanish jarayonida sensor qatlamining eskirishi ham ekranning javob berish qobiliyatini pasaytiradi. Shuningdek, namlik ta’siri ekran ishlashiga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Ayrim hollarda esa operatsion tizimdagi xatoliklar sababli ekran sensori o‘z-o‘zidan buyruqlar berib yuboradi yoki umuman javob bermay qoladi.
Ekran muammolarining belgilari odatda aniq bo‘ladi. Shisha yuzasidagi yoriqlar, qora dog‘lar, ranglarning noto‘g‘ri aks etishi yoki ekranda chiziqlarning paydo bo‘lishi displey nosozligidan darak beradi. Agar sensor ishlamayotgan bo‘lsa, foydalanuvchi ekranga teginish orqali telefonni boshqara olmaydi yoki qurilma buyruqlarga noto‘g‘ri javob qaytaradi. Ekranning miltillashi, tasvirning titrab turishi yoki yorug‘lik darajasi maksimal holatda bo‘lsa ham ekranning xira ko‘rinishi ham muammoning aniq belgilaridan sanaladi.
Tuzatish
Muammoni bartaraf etish usuli uning kelib chiqishiga bog‘liq. Agar ekran jismoniy shikastlangan bo‘lsa, displey modulini professional servis markazida almashtirish eng to‘g‘ri yechim hisoblanadi. Bunday nosozlikni uy sharoitida tuzatish qurilmaga qo‘shimcha zarar yetkazishi mumkin. Sensorning vaqtincha ishlamay qolishi holatlarida telefonni qayta yoqish ba’zan muammoni bartaraf etadi. Agar nosozlik dasturiy xatolik bilan bog‘liq bo‘lsa, operatsion tizimni yangilash yoki ekran sozlamalarini tekshirish foyda berishi mumkin.
Ekranning titrashi kuzatilganda ekran chastotasi va yorug‘lik sozlamalarini moslashtirish tavsiya etiladi. Ushbu choralar samara bermasa, muammo apparat darajasida bo‘lishi ehtimoli yuqori va bu holatda mutaxassisga murojaat qilish zarur.
Ekran muammolarining oldini olish uchun smartfondan ehtiyotkorlik bilan foydalanish muhim. Himoya oynalari va sifatli g‘iloflardan foydalanish, qurilmani namlik va zarbalardan asrash ekran xizmat muddatini uzaytiradi. Profilaktika ko‘pincha qimmat ta’mirlashdan ko‘ra samaraliroq yechim bo‘lib qoladi.
Dasturiy muammolar
Dasturiy muammolar smartfonning ichki tizimi va o‘rnatilgan ilovalar faoliyati bilan bog‘liq nosozliklarni anglatadi. Qurilmaning texnik qismlari soz bo‘lsa ham, operatsion tizimdagi xatolar yoki ilovalarning noto‘g‘ri ishlashi sababli telefon kutilgan darajada ishlamasligi mumkin. Bunday muammolar, asosan, qurilmaning tezligi pasayishi, ilovalarning beqaror ishlashi va umumiy qulaylikka salbiy ta’sir ko‘rsatadi.
Smartfonning sekin ishlashi foydalanuvchilar orasida eng ko‘p uchraydigan dasturiy muammolardan biridir. Vaqt o‘tishi bilan hatto kuchli va zamonaviy telefonlar ham sekinlashishi mumkin. Buning asosiy sababi qurilma xotirasining ortiqcha yuklanishidir. Ko‘plab ilovalarning o‘rnatilishi, ularning fon rejimida ishlashi va tezkor xotirani band qilib turishi telefon resurslarini cheklab qo‘yadi. Doimiy xotiraning to‘lib ketishi, ya’ni fotosuratlar, videolar va boshqa fayllarning haddan tashqari ko‘pligi ham tizim ishiga salbiy ta’sir qiladi. Bundan tashqari, eski smartfonlarda yangi dasturiy yangilanishlar har doim ham yaxshi optimallashtirilmagan bo‘lishi mumkin, bu esa qurilmaning sekinlashishiga olib keladi.
Bunday muammoning belgilari odatda yaqqol seziladi. Ilovalar uzoq vaqt ochilishi, menyular o‘rtasida harakat sekinlashishi yoki telefonning buyruqlarga kechikib javob berishi qurilmaning sustlashganidan dalolat beradi. Ayrim hollarda oddiy qo‘ng‘iroqlarni qabul qilish yoki xabarlarni ochish ham vaqt oladi. Ilovalar tez-tez javob bermay qolishi ham umumiy ishlash tezligi pasayganining belgisi bo‘lishi mumkin.
Tuzatish
Muammoni bartaraf etish uchun, avvalo, ortiqcha yuklamani kamaytirish zarur. Foydalanilmayotgan ilovalarni o‘chirish telefon xotirasini bo‘shatib, tizim ishini yengillashtiradi. Ilovalar kesh xotirasini muntazam tozalash ham foydali bo‘lib, bu vaqtinchalik fayllardan xalos bo‘lishga yordam beradi. Telefonni vaqti-vaqti bilan qayta yuklash ko‘pincha yig‘ilib qolgan mayda xatoliklarni bartaraf etadi va qurilma ishini barqarorlashtiradi.
Agar ushbu choralar samara bermasa, zavod sozlamalariga qaytarish telefon tezligini tiklashning samarali usuli bo‘lishi mumkin. Biroq bu jarayonda barcha ma’lumotlar o‘chib ketishini inobatga olib, oldindan muhim fayllarni zaxiralash tavsiya etiladi. To‘liq tiklashdan so‘ng smartfon odatda ancha tez va barqaror ishlay boshlaydi.
Aloqa bilan bog‘liq muammolar
Smartfonning asosiy vazifalaridan biri barqaror aloqa ta’minlashdir. Biroq foydalanuvchilar ko‘pincha mobil tarmoq yoki internetga ulanish bilan bog‘liq qiyinchiliklarga duch keladi. Bunday muammolar telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish, xabar almashish va internetdan foydalanishni cheklab qo‘yadi. Aloqa nosozliklari orasida mobil signalning yo‘qolishi va simsiz tarmoqlarga ulanish bilan bog‘liq muammolar eng ko‘p uchraydi.
Mobil signal bilan bog‘liq nosozliklar turli omillar ta’sirida yuzaga keladi. Eng oddiy sabab aloqa qamrovi past bo‘lgan hududda bo‘lishdir. Tog‘li, chekka yoki yopiq joylarda mobil signal zaiflashishi mumkin. Ayrim hollarda SIM-kartaning noto‘g‘ri joylashuvi yoki eskirishi ham aloqa sifatiga ta’sir qiladi. Ba’zan telefon tarmoq modulida yuzaga kelgan vaqtinchalik nosozliklar yoki foydalanuvchining bilmasdan parvoz rejimini yoqib qo‘yishi signalning yo‘qolishiga olib keladi. Shuningdek, mobil operator tomonidan amalga oshirilayotgan texnik ishlar ham aloqa uzilishiga sabab bo‘lishi mumkin.
Bu muammoning belgilari odatda aniq ko‘rinadi. Telefon ekranida tarmoq belgisining yo‘qolishi yoki «Tarmoq yo‘q» degan xabar paydo bo‘lishi mobil signal bilan bog‘liq nosozlikdan darak beradi. Qo‘ng‘iroqlar amalga oshmaydi, uzilib qoladi yoki ovoz sifati pasayadi. SMS xabarlar kech yetib boradi yoki umuman jo‘natilmaydi. Mobil internet sekin ishlaydi yoki butunlay uziladi. Ba’zan telefon signal borligini ko‘rsatsa-da, amalda aloqa sifati juda past bo‘lishi mumkin.
Yechim
Muammoni bartaraf etish uchun eng avvalo oddiy choralarni sinab ko‘rish tavsiya etiladi. Telefonni qisqa vaqtga parvoz rejimiga o‘tkazib, so‘ng qayta o‘chirish tarmoq modulini yangilashga yordam beradi. Qurilmani qayta yoqish ham ko‘pincha aloqa muammolarini vaqtincha bartaraf etadi.
Agar bu yordam bermasa, SIM-kartani chiqarib, qaytadan joylashtirish maqsadga muvofiq. Atrofdagilarda ham xuddi shu muammo bor-yo‘qligini aniqlash orqali nosozlik operator tarmog‘idami yoki telefonning o‘zidami, bilib olish mumkin.
Zarurat tug‘ilganda mobil operatorga murojaat qilish yoki tarmoq sozlamalarini zavod holatiga qaytarish foyda beradi. Agar barcha choralar samara bermasa, muammo qurilmaning apparat qismida bo‘lishi mumkin va bu holatda servis markaziga murojaat qilish tavsiya etiladi.
Xavfsizlik muammolari
Smartfon xavfsizligi bilan bog‘liq muammolar foydalanuvchilar uchun eng jiddiy va xavfli holatlardan hisoblanadi. Bunday nosozliklar nafaqat qurilmaning ishlashiga, balki unda saqlanadigan shaxsiy, moliyaviy va maxfiy ma’lumotlarga ham bevosita tahdid soladi. Eng ko‘p uchraydigan xavfsizlik muammolari orasida viruslar va zararli dasturlar yuqtirib olish holatlari alohida o‘rin tutadi.
Viruslar va zararli dasturlar, asosan, foydalanuvchining ehtiyotsiz harakatlari oqibatida telefonga kirib keladi. Noma’lum manbalardan ilova yuklab olish, tasdiqlanmagan havolalarni ochish, kelib chiqishi shubhali APK fayllarni o‘rnatish bunday xavflarning asosiy sababidir. Shuningdek, fishing usullari ham keng tarqalgan bo‘lib, firibgarlar foydalanuvchini soxta xabarlar va havolalar orqali aldab, zararli dasturlarni o‘rnatishga majbur qiladi. Telefonni root yoki «jailbreak» qilish esa tizim himoyasini zaiflashtirib, viruslar uchun yo‘l ochib beradi.
Zararli dastur yuqtirilganining belgilari odatda tezda seziladi. Telefon odatdagidan sekin ishlay boshlaydi, tez qizib ketadi va batareya qisqa vaqt ichida tugaydi. Ekranda kutilmagan reklamalar paydo bo‘lishi, foydalanuvchi o‘rnatmagan ilovalarning o‘z-o‘zidan chiqib kelishi ham virus alomatlaridan sanaladi. Ba’zan kontaktlaringiz sizdan tushunarsiz xabarlar yoki havolalar olganini bildirishi mumkin, bu esa zararli dastur sizning nomingizdan xabar taratayotganidan dalolat beradi. Internet trafikning keskin oshishi yoki bank ilovalari bilan bog‘liq shubhali faoliyat ham jiddiy ogohlantiruvchi belgi hisoblanadi.
Yechim
Bunday holatlarda darhol choralar ko‘rish zarur. Avvalo, rasmiy ilovalar do‘konlarida mavjud bo‘lgan ishonchli antivirus dasturlaridan birini o‘rnatib, telefonni to‘liq tekshiruvdan o‘tkazish tavsiya etiladi. Antivirus zararli fayllarni aniqlab, ularni o‘chirish yoki karantinga olish imkonini beradi. Keyin shubhali va keraksiz ilovalarni o‘chirib tashlash, kesh va brauzer tarixini tozalash kerak. Agar oddiy usullar samara bermasa, telefonni xavfsiz rejimda ishga tushirib, zararli dasturlarni olib tashlash mumkin. Eng so‘nggi chora sifatida esa muhim ma’lumotlarni zaxiralab, qurilmani zavod sozlamalariga qaytarish tavsiya etiladi.
Xavfsizlik muammolarining oldini olish uchun foydalanuvchilar doimo ehtiyot choralariga amal qilishi lozim. Ilovalarni faqat rasmiy manbalardan yuklab olish, tizim va dasturlarni o‘z vaqtida yangilab borish, shubhali havolalar va xabarlardan saqlanish smartfonni ko‘plab xavflardan himoya qiladi. Axborot xavfsizligiga mas’uliyat bilan yondashish bugungi raqamli muhitda har bir foydalanuvchi uchun muhim hisoblanadi.
Kursiv Uzbekistan nashri telefonni to‘g‘ri zaryadlash bo‘yicha maqola e’lon qilgan edi.
