Avtomobil egalari ko‘pincha mashina buzilgandan keyingina servisga boradi. Aslida esa ko‘plab nosozliklarning oldini vaqtida ehtiyot qismlarni almashtirish orqali olish mumkin. Har bir detalning o‘z xizmat muddati bor. Ularni kechiktirib almashtirish esa qimmat ta’mirga olib keladi. Kursiv Uzbekistan nashrining ushbu maqolasida avtomobilda ehtiyot qismlarni qachon almashtirish bo‘yicha so‘z boradi.
Maqolada quyidagilar haqida so‘z boradi:
- Dvigatel moyi va filtrlari
- Tormoz tizimi
- Shinalar
- GRM
- Akkumulyator va suyuqliklar
- Rezina elementlar va ko‘rik
Dvigatel moyi va filtrlari
Dvigatel moyi ishlash jarayonida qiziydi va ifloslanadi. Vaqt o‘tishi bilan u yog‘lash xossasini yo‘qota boshlaydi. Ko‘plab modellarda moy va filtrni almashtirish 16 ming km yoki 12 oy atrofida rejalashtiriladi. Biroq changli muhit, tirband shahar yoki qisqa masofali qatnov sharoitida bu interval qisqaradi. Filtrlar ham o‘z vaqtida almashtirilmasa, dvigatel samaradorligi pasayadi va sarf oshadi.
Tormoz tizimi
Tormoz kolodkasidagi ishqalanish qatlami vaqt o‘tishi bilan yupqalashadi. Agar qalinlik 2 mmdan kam qolsa yoki indikator signali paydo bo‘lsa, ularni bir o‘q bo‘yicha to‘liq almashtirish kerak. Disk esa minimal qalinlik belgisi pastiga tushsa majburiy ravishda yangilanadi. Aks holda tormozlanish sifati yomonlashadi va xavf ortadi.
Shinalar
Shina protektori 1,6 mm ga tushganda avtomobilning yo‘lga yopishishi keskin kamayadi. Bu nafaqat xavfsizlik, balki qonuniy talablar masalasidir. Ayniqsa nam yo‘lda tormozlanish masofasi uzayadi. Notekis yeyilish esa osma yoki rul tizimidagi muammolardan darak berishi mumkin.
GRM
Iridiy shamlar ko‘pincha 105 ming km atrofida almashtiriladi. Ular eskirganda yonish sifati pasayadi va dvigatel tortishi sustlashadi. GRM kamari odatda 95 000–170 000 km yoki 4–7 yil oralig‘ida yangilanadi. Uning uzilishi dvigatelga og‘ir zarar yetkazishi mumkin. Zanjir esa odatda rejalashtirilgan almashtirishni talab qilmaydi, ammo shovqin yoki nosozlik belgilari paydo bo‘lsa tekshiruv zarur.
Akkumulyator va suyuqliklar
Akkumulyator odatda 3–5 yil xizmat qiladi. Issiq iqlim sharoitida uning resursi qisqarishi mumkin. Transmissiya suyuqligi issiqlik va ishqalanish mahsulotlari sabab sifatini yo‘qotadi. Avtomatik uzatmada 95 000–160 000 km oralig‘ida almashtirish amaliyotda uchraydi. Og‘ir yuklama, treyler tortish yoki qisqa masofa qatnovi bu muddatni qisqartiradi. Antifrizning oddiy turi 2–3 yil xizmat qiladi. «Long-life» variantlari uzoqroq chidasa ham, kimyoviy qo‘shimchalar vaqti kelib baribir tugaydi.
Rezina elementlar va ko‘rik
Agregat kamar va shlanglar vaqt o‘tishi bilan qariydi. Shovqin, yoriq, sirpanish yoki suyuqlik oqishi paydo bo‘lishi mumkin. Shlanglarda 6-yildan keyin nosozlik ehtimoli sezilarli ortadi. Oyna artgichlar esa odatda 6–12 oy ichida samaradorligini yo‘qota boshlaydi. Podveska va rul detallarini muntazam ko‘rikdan o‘tkazish, masalan 12 ming km atrofida tekshirish, ayniqsa yomon yo‘llarda muhim hisoblanadi.
Qachon intervalni qisqartirish kerak
Ba’zi belgilar detalni muddatidan oldin almashtirish zarurligini ko‘rsatadi. Kamar qichqirishi yoki tormoz g‘ijiri, disk urishi yoki shina notekis yeyilishi, dvigatel tortishining pasayishi yoki sarf oshishi, sovutgich darajasining tushishi, sekin ishga tushish yoki uzatma zarbasi shular jumlasidandir. Changli muhit, tirbandlik, qisqa masofa, agressiv haydash uslubi, yuk ortish va keskin iqlim farqlari intervallarni sezilarli qisqartiradi.
Eslatib o‘tamiz, Kursiv Uzbekistan nashri yangilangan Chevrolet Onix 2026 avtomobili savdoga chiqqani haqida yozgan edi.
