Serbiyaning Yevropa Ittifoqiga a’zolik jarayoni yana savol ostida qoldi
Serbiyaning Yevropa Ittifoqiga a’zo bo‘lish jarayoni uzoq yillardan beri to‘xtab qolgan bir paytda jarayon yana savol ostiga qolmoqda, deya yozdi DW.
Belgradda sobiq Bosniya serblari qo‘mondoni Ratko Mladichning davlat ko‘magida va harbiy hurmat bilan dafn etilishi Bryusselda yangi bahslarga sabab bo‘ldi. Mladich BMT sudi tomonidan genotsid, insoniyatga qarshi jinoyatlar va urush jinoyatlari uchun umrbod qamoq jazosiga hukm qilingan edi.
Yevropa siyosiy doiralarida endi asosiy savollardan biri Serbiya YI a’zoligiga intilayotgan bir vaqtda uning Yevropa qadriyatlaridan uzoqlashib borayotgani bilan bog‘liq. DW suhbatlashgan ekspertlar so‘nggi yillarda Belgradda demokratik institutlar va qonun ustuvorligi borasida orqaga ketish kuzatilganini ta’kidlamoqda.
Bryussel Mladichning dafn marosimiga keskin munosabat bildirdi
Ratko Mladich Belgradda harbiy hurmat bilan dafn qilindi, marosimda hukumat vakillari ham qatnashdi. Serbiya prezidenti Aleksandr Vuchich dafn marosimiga bormagan bo‘lsa-da, ommaviy motam tadbirlarini qo‘llab-quvvatlagan va himoya qilgan.
Yevropa Komissiyasi prezidenti Ursula fon der Lyayen marosimdan tarqalgan tasvirlarni «dahshatli» deb atadi. Yevropa Kengashi prezidenti Antoniu Koshta urush jinoyatchilarini ulug‘lashni qoraladi. YI kengayish bo‘yicha komissari Marta Kos esa Serbiyaga rejalashtirilgan tashrifini bekor qildi.
Serbiya Rossiyaga qarshi sanksiyalarga qo‘shilmagan
Serbiya YIga a’zo bo‘lishga intilayotgan bo‘lsa-da, Rossiyaga qarshi Yevropa sanksiyalariga qo‘shilishdan bosh tortib kelmoqda. Bundan tashqari, Kosovo bilan munosabatlar ham tarangligicha qolmoqda.
Shu bilan birga, iqtisodiy jihatdan Serbiya Yevropa Ittifoqi bilan chambarchas bog‘langan. YI mamlakatning eng katta savdo hamkori, investori va moliyaviy donori hisoblanadi. Siyosiy yo‘nalishda esa Belgrad Moskva bilan yaqin aloqalarni saqlab qolmoqda.
Ayrim Yevropa siyosatchilari Serbiyaga nisbatan bosimni keskin oshirish mamlakatni Rossiya yoki Xitoyga yanada yaqinlashtirishi mumkinligidan xavotirda. Biroq ekspertlar Moskva va Pekin iqtisodiy jihatdan Yevropa bozorining o‘rnini bosa olmasligini ta’kidlamoqda.
YI Serbiyaga moliyaviy bosimni kuchaytirmoqda
Yevropa Ittifoqi Serbiya hukumatining siyosatini o‘zgartirish uchun moliyaviy vositalardan ham foydalanishni boshlagan.
Sud hokimiyatining mustaqilligi bilan bog‘liq xavotirlar sabab G‘arbiy Bolqon uchun o‘sish rejasi doirasidagi ayrim to‘lovlar to‘xtatib turilgan. Shu bilan birga, ekspertlar keng ko‘lamli moliyaviy cheklovlar siyosiy rahbariyatdan ko‘ra oddiy aholiga ko‘proq zarar yetkazishi mumkinligini ta’kidlamoqda.
Ularning fikricha, demokratik institutlarning zaiflashishi yoki davlat tuzilmalaridan noto‘g‘ri foydalanishga aloqador shaxslarga nisbatan aniq yo‘naltirilgan choralar samaraliroq bo‘lishi mumkin.
Eslatib o‘tamiz, Kursiv Uzbekistan Serbiya parlamenti nega tarqatilib yuborilgani haqida yozgan edi.
