Farğonada 105 bolaning zaharlanişi böyiça sud hukmi: tört mas’ul jazolandi

Farğona viloyatidagi davlat boğçalariga tayyor ovqat yetkazib bergan «Garden catering trade» MÇJning tört nafar mansabdoriga sud hukmi bilan jazo tayinlandi. Ular bolalarning ommaviy zaharlanişi, budjet mablağlarini özlaştiriş va hujjatlarni qalbakilaştiriş bilan boğliq jinoyatlarda aybdor deb topildi. Ikki nafar sudlanuvçi sud zalining özida qamoqdan ozod qilindi. Kursiv Uzbekistan sud hujjati bilan tanişib çiqdi.
105 nafar bolaning zaharlanişiga nima sabab bölgan
Sud hujjatida keltirilişiça, 2026-yil 20-fevral kuni «Garden catering trade» MÇJ Farğonadagi davlat boğçalariga göştli dölma yetkazib bergan. Ertasi kuni, 21-fevralda, boğçalarda 105 nafar bola ommaviy ravişda zaharlangan.
Korxona tayyorlagan taomlar böyiça sanitariya tekşiruvlari ötkazilgan. Farğona viloyati sanitariya-epidemiologik osoyiştalik va jamoat salomatligi boşqarmasi ma’lumotlariga köra, korxona tomonidan Farğonadagi 2-, 15-, 22-, 31-, 58- va 61-sonli boğçalarga yetkazilgan göştli dölma namunalarida Salmonella enteritidis va Staphylococcus aureus bakteriyalari aniqlangan.
Korxona oşxonasidan olingan 316 ta surtmaning 80 tasida içak tayoqçasi guruhi bakteriyalari, yana 10 tasida esa Staphylococcus aureus qözğatuvçilari topilgan.
Tekşiruvlar davomida korxonaning oziq-ovqat omboriga qabul qilingan 11 461 kilogramm oş tuzi, 1 528 kilogramm bodring va 9 050 kilogramm un sifatsiz deb topilib, iste’molga yaroqsiz deb belgilangan.
Korxona budjet mablağlarini qanday özlaştirgan
Sud hujjatiga köra, «Garden catering trade» rahbariyati boğçalardagi bolalar sonini kundalik menyularda asossiz ravişda köpaytirib körsatgan. Bu ma’lumotlar asosida soxta hisobotlar tuzilib, tölov uçun taqdim etilgan. Oqibatda 330,8 million söm budjet mablaği özlaştirilgan.
Bundan taşqari, tarbiyalanuvçilarga belgilangan me’yor böyiça berilişi kerak bölgan 1 270 kilogramm sariyoğ va 2 447 kilogramm göşt mahsuloti töliq yetkazilgani haqida soxta ma’lumotlar kiritilgan. Hujjatda uşbu mahsulotlar qiymati mos ravişda 79,853 million va 183,5 million söm deb körsatilgan.
Korxona elektr energiyasidan noqonuniy foydalaniş orqali ham zarar yetkazgan. Hujjatda elektr ta’minoti korxonasiga 105,8 million söm zarar yetkazilgani, elektr energiyasi böyiça 35 million sömlik özlaştiriş aniqlangani qayd etilgan.
Şuningdek, 2025-yil iyul oyida Qöqon emas, aynan Quvasoy şahridagi 22 ta davlat boğçasi menyusiga 30 foizgaça ustamalar kiritilib, soxta hisobotlar tuzilgan. Natijada 171 million söm budjet mablaği özlaştirilgan.
2025-yil avgustida Marğilon, Quvasoy, Farğona şaharlari hamda Farğona va Quva tumanlaridagi 35 ta boğçaga yetkazilgan 53,4 million sömlik tayyor oziq-ovqat mahsulotlari iste’molga yaroqsiz deb topilib, korxonaga qaytarilgan. Biroq ular bolalarga yetkazib berilgani haqida soxta hisobotlar tuzilib, tölov uçun taqdim etilgan.
Sud hujjatida qayd etilişiça, korxona Farğona viloyatidagi jami 238 ta davlat boğçasiga tayyor ovqat yetkazib beriş böyiça şartnomalar tuzgan.
Sud tört nafar sudlanuvçiga qanday jazo tayinladi
Furqat tuman jinoyat işlari böyiça sudining 2026-yil 21-sentabrdagi hukmiga köra, korxonaning tört nafar mansabdori turli jinoyatlarda aybdor deb topilgan.
Ularga quyidagi jazolar tayinlangan:
Ş.T., «Garden catering trade» MÇJ rahbari — 3 yil 6 oy ozodlikni çeklaş;
R.A., korxona texnologi — 3 yil ozodlikni çeklaş;
I.B., korxona direktori — 3 yil axloq tuzatiş işlari;
A.S., korxona buxgalteri — 3 yil axloq tuzatiş işlari.
Sud hujjatida rahbar va texnolog sanitariya qonunçiligini buziş, öğrilik, özlaştiriş yoki rastrata hamda hujjatlarni qalbakilaştiriş bilan boğliq moddalar böyiça aybdor deb topilgani körsatilgan. Qolgan ikki sudlanuvçi özlaştiriş va hujjatlarni qalbakilaştiriş bilan boğliq jinoyatlarda aybdor deb topilgan.
Sudlanuvçilar sudda ayblarini tan olmagan. Ular jinoyat işi doirasida aniqlangan kamçiliklar va zarar töliq qoplanganini bildirgan hamda suddan yengillik söragan.
Qamoqda saqlaş ehtiyot çorasi qöllanilgan Ş.T. va R.A. sud hukmi e’lon qilinganidan söng sud zalining özida ozod qilingan.
Korxona boğçalarga ovqat yetkazib beriş huquqini qanday olgan
«Garden catering trade» MÇJ 2024-yilda Farğona viloyatidagi davlat boğçalariga tayyor ovqat yetkazib beriş tizimiga jalb qilingan. Farğona viloyati hokimi Xayrullo Bozorovning 2024-yil 25-iyuldagi qarori bilan Quvasoydagi davlat boğçalarida keysring tizimini joriy etiş ma’qullangan.
Viloyat hokimligi 2024-yil 30-iyulda tayyor taomlarni yetkazib beriş tizimi tajriba tariqasida joriy qilinayotganini bildirgan. 1-avgustdan boşlab korxonaga beş oy davomida tender va tanlovsiz mahsulot yetkazib beriş huquqi berilgan.
Korrupsiyaga qarşi kuraşiş agentligi esa 2024-yil iyulida Farğona viloyatidagi davlat maktabgaça ta’lim taşkilotlarida ovqatlanişni taşkil etişda qonunbuziliş holatlarini aniqlagan. Agentlikning ta’kidlaşiça, korxonani töğridan töğri yetkazib beruvçi sifatida tanlaş davlat xaridlari töğrisidagi qonun va Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 25-iyuldagi 626-son qarori talablariga zid bölgan.
Agentlik viloyat hokimligiga qonunbuzilişlarni bartaraf etiş, xizmat körsatuvçini raqobat asosida tanlaş va mas’ul şaxslarga nisbatan çoralar köriş yuzasidan taqdimnoma kiritgan. Biroq agentlik ma’lumotiga köra, hokimlik aniqlangan kamçiliklarni bartaraf etiş böyiça amaliy çoralar körmagan.
Avvalroq Toşkent viloyatidagi davlat boğçalarida bolalarning ommaviy zaharlanişi işi böyiça ham 11 kişi aybdor deb topilgan edi. 2026-yil 14-iyuldagi xabarga köra, ulardan olti nafariga 3–3,5 yil muddatga ozodlikdan mahrum qiliş jazosi tayinlangan.